คำพิพากษาศาลฎีกา ปี พ.ศ. 2482 — หน้า 19

ทำสัญญาซื้อขายทรัพย์สินกันโดยให้ผู้ซื้อเอาเงินราคา+ซื้อนั้นไปชำระหนี้บุคคลภายนอกแทนผู้ขาย เมื่อผู้ซื้อเอาราคาค่าซื้อไปชำระหนี้แล้ว ยังเหลืออยู่อีกเท่าไร เมื่อมิได้มีข้อสัญญาเป็นอย่างอื่น ผู้ซื้อต้องมอบเงินที่เหลือให้ผู้ขายไป
ประมวลวิธีพิจารณาแพ่ง ม.93,177,
โจทก์ฟ้องและระบุถึงรายการตามบัญชีท้ายฟ้องฝ่ายจำเลยมิได้ปฏิเสธรายการนั้น ศาลรับฟังรายการนั้นได้ แม้โจทก์มิได้ส่งต้นฉะบับรายการนั้นต่อศาล

จำเลยเป็นเจ้าพนักงานทำใบสำคัญเบิกเงินค่าเช่าที่พักแห่งหนึ่ง แต่ความจริงจำเลยไปพักอยู่อีกแห่งหนึ่ง ส่วนใบสำคัญนั้นเจ้าของที่พักที่จำเลยอ้างว่าไปพักได้ลงชื่อให้จริง โดยจำเลยมากรอกข้อความ+ดังนี้ จำเลยคงมีผิดเพียงฐานแจ้งความเท็จเท่านั้นไม่มีผิดฐานปลอมหนังสือด้วย

โจทก์แพ้ความจำเลยโจทก์ทำสัญญากับจำเลยว่าจำเลยไม่ยึดที่ดินของโจทก์+โจทก์ยอมให้เงินแก่จำเลยจำนวนหนึ่ง แต่+หลังจำเลยก็คงยึดที่ดินขายทอดตลาดไปดังนี้+ย่อมมีสิทธิเรียกเงิน+ให้จำเลยได้ฐาน+มิควรได้

เจ้าของที่ดินเดิมทำสัญญาให้เจ้าของที่ดินข้างเคียงใช้ทางเดินผ่านที่ดินของตนได้ เมื่อมิได้จดทะเบียนต่อเจ้าหน้าที่ ข้อสัญญานี้ไม่ผูกมัดผู้ซื้อที่ดินจากเจ้าของเดิมนั้น,
ที่ดินแปลงเดียวเจ้าของเดียวกันไม่มีภาระจำยอม,ที่ดินแปลงใหญ่เดิมเป็นของเจ้าของเดียวกัน และทางรายพิพาทอยู่ในที่แปลงนี้ ต่อมาได้มีการแบ่งแยกโฉนดที่ดินนี้ออกเป็น 4 แปลงต่างเจ้าของกัน ทางเดินรายพิพาทไปตกอยู่ในที่ดินแปลงหนึ่งดังนี้ อายุความในภาระจำยอมเหนือทางที่ดินรายนี้เพิ่งเกิดขึ้นเมื่อได้มีการแบ่งแยกที่ดิน เป็นต้นไป เมื่อยังไม่ถึง 10 ปี ภาระจำยอมก็ยังไม่เกิด+

ที่ดินมือเปล่ามีเจ้าของภายหลังมีผู้เข้ามาจับจองทับที่นั้น โดยเจ้าของมิได้ฟ้องร้อง เสียภายในกำหนด 1 ปี ผู้จับจองย่อมได้สิทธิ (ครอบครอง)ในที่รายพิพาทนั้น,
พฤตติการณ์ที่ถือว่าเป็นการครอบครองแทนกัน,

ผู้เช่าค้างชำระค่าเช่าจึงทำสัญญาปราณีประนอมกับผู้ให้เช่ายอมชำระค่าเช่าที่ค้างและให้ได้เช่าตึกต่อไปและมีผู้มาค้ำประกันผู้เช่าในการปฏิบัติตามสัญญาปราณีประนอมนั้นเมื่อผู้ให้เช่าได้ให้ผู้เช่าทำสัญญาเช่าตึกต่อไปแล้ว และผู้เช่าผิดสัญญาปราณีประนอมนั้น ผู้ให้เช่าก็บังคับเอาแก่ผู้ค้ำประกันได้ การที่ผู้เช่มิได้แจ้งให้ผู้ค้ำประกันทราบเมื่อผู้เช่าทำสัญญาเช่าตึกใหม่ตามสัญญาปราณีประนอมนั้นไม่ทำให้ผู้ค้ำประกันหลุดพ้นความรับผิดประการใด

ครอบครองที่ดินส่วนพระมหากษัตรย์มาก่อนประกาศใช้ประมวลแพ่งฯ บรรพ 4 นั้นจะยกอายุความตามประมวลแพ่งฯ มาใช้มิได้, และจะยกลักษณเบ็ดเสร็จเรื่องได้กรรมสิทธิที่ดินมาใช้บังคับไม่ได้เพราะลักษณเบ็ดเสร็จเรื่อได้สิทธิไม่กินความถึงเรื่องเช่นนี้

ซื้อขายที่ดินแก่กันโดยมิได้ทำตามแบบแห่ง ม.456 ย่อมตกเป้นโมฆะ ซื้อขายที่นามือเปล่ากัน+ใช้ประมวลแพ่งฯ บรรพ 4 โดยมิได้ทำตามแบบแห่ง ม.456 แต่ผู้ขายก็สละที่รายนั้นให้ผู้ซื้อเข้าครอบครองทันทีดังนี้ ผู้ขายย่อมหมดสิทธิที่จะเรียกที่ดินจากผู้ซื้อได้

โจทก์ฟ้องว่าจำเลยเล่นการพะนันทำนองหวย ก.ข. แต่ไม่ได้นำสืบถึงการเล่นหวย ก.ข. แลไม่+สืบว่าการพนันที่จำเลย+นั้นคล้ายกับหวย ก.ข. อย่างไร ศาลยกฟ้อง

โจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยฐานลักทรัพย์ตามกฎหมายอาญา ม.295 +มีอายุความฟ้องร้อง + ปี ศาลอุทธรณ์พิพากษาให้ยกฟ้อง โจทก์ฎีกาแต่+สำเนาฎีกาให้จำเลยมิได้ โจทก์ทราบก็มิได้ดำเนินกระบวนพิจารณาอย่าง+จนล่วงเลยเวลากว่า + ปีแล้ว ต้องถือว่าคดี ขาดอายุความแล้ว