คำพิพากษาศาลฎีกา ปี พ.ศ. 2477 — หน้า 42

พะยาน หน้าที่นำสืบในคดีอาชญานั้นโดยปกติตกอยู่แก่ฝ่ายโจทก์ผู้กล่าวหา แต่เมื่อโจทก์นำสืบแสดงได้ในเบื้องต้นว่าการกระทำของจำเลยเป็นความผิดแล้ว ถ้าจำเลยกล่าวอ้างข้อยกเว้นแก้ตัวอย่างไรเป็นหน้าที่ของจำเลยต้องนำสืบให้สมข้อต่อสู้ คดีที่โจทก์หาว่าจำเลยยิงช้างของโจทก์ จำเลยรับว่ายิงจริงโจทก์ไม่จำเป็นต้องนำสืบว่าจำเลยมิได้กระทำโดยป้องกันแต่จำเลยมีหน้าที่ต้องนำสืบว่าได้ยิงโดยป้องกันตามข้อต่อสู้

ปล่อยจำเลย

คำว่า ปล่อย ตามมาตราข้างบนนี้หมายความว่ายอมให้สัตว์เที่ยวไปตามพอใจของมัน แต่ถ้ามีผู้เลี้ยงดูแลควบคุมอยู่ด้วยแล้วไม่เรียกว่า ปล่อยเจ้าของสัตว์เลี้ยงแลเฝ้าดูแลให้สัตว์กินหญ้าอยู่ สัตว์นั้นเข้าไปกัดกินข้าวในไร่นาของผู้อื่น เจ้าของสัตว์ยังไม่มีผิดตามกฎหมายข้างบน วิธีพิจารณาอาชญา แปลกฎหมาย กฎหมายอาชญามาตรา 340 ข้อ 1 นั้นหาได้ประสงค์ว่าเมื่อสัตว์พาหนะหรือปสุสัตว์ของผู้ใดเข้าไปในเรือกสวนไร่นาของผุ้อื่นแล้วเจ้าของสัตว์จะต้องมีผิดตามมาตรานี้เสมอไป

สัญญา ฝ่ายหนึ่งให้ทรัพย์แก่อีก ฝ่ายหนึ่งไว้เป็นประกันในการที่ตนตกลง จะปลูกเรือนให้แก่บุคคลที่ 3 ในระวางเวลาที่ยังไม่ได้ปฏิบัติตามข้อตกลง ผลผูกพันของสัญญายังหาหมดสิ้นไปไม่

บาดเจ็บสาหัส วิธีพิจารณาอาชญา หลักวินิจฉัยการที่ผู้ถูกทำร้ายมีบาดแผลถึง 9 แผลแลต้องรักษาตัวอยู่ในโรงพยาบาลถึง 31 วันเช่นนี้ เห็นได้ว่าในระวางที่ผู้ถูกทำร้ายรักษาตัวอยู่นั้นไม่สามารถประกอบการหาเลี้ยงชีพได้โดยปกติ เกินกว่า 20 วัน บาดแผลที่ถูกทำ ร้ายนั้น นับได้ว่าเป็นบาดแผลสาหัสตามมาตรา 256 ข้อ 8 พะยาน ข้อเท็จจริงข้อ 1 อาจพิศูจน์ข้อเท็จจริงอีกข้อ 1 ได้ในตัวเมื่อข้อเท็จจริงสืบได้ความว่าผู้ถูกทำร้ายต้องรักษาตัวในโรงพยาบาลถึง 31 วันแล้วฟังได้ว่าในระวางเวลานั้นผู้ถูกทำร้ายทำการงานตามปกติไม่ได้โดยไม่ต้องสืบพะยานในข้อหลัง

บริษัทที่ ๆ ประชุมใหญ่ลงมติให้เลิกกันแล้วนั้นยังพึงถือว่าคงตั้งอยู่ตราบเท่าเวลาที่จำเป็นเพื่อการชำระบัญชีผู้ชำระบัญชีบริษัทมีอำนาจดำเนิรกิจการของบริษัทตามความจำเป็นได้ ตลอดจนการแก้ต่างว่าต่างในนามของบริษัทในทางอรรถคดีทั้งแพ่งแลอาชญาด้วย ผู้ชำระบัญชีบริษัทที่เลิกกันแล้วมีอำนาจฟ้องเรียกเงินค่าหุ้นที่ค้างชำระจากผู้ถือหุ้นได้ แลไม่จำเป็นต้องแจ้งให้ผู้ถือหุ้นนั้นทราบว่าเหตุใดจึงเรียกให้ชำระเงินค่าหุ้นที่ค้างนั้น พะยาน เมื่อหลักฐานที่อ้างเป็นพะยานโดยชอบแล้ว ปัญหาที่ศาลจะเชื่อพะยานฝ่ายใดเป็นข้อที่ศาลวินิจฉัยชั่งน้ำหนักจากคำพะยานเหล่านั้น

สุราเถื่อน ยกฟ้อง

ทนายความทำสัญญาจะถอนฟ้องคดีกับอีกฝ่ายหนึ่ง ภายหลังลูกความไม่ยอมให้ถอนฟ้องดังนี้จึงได้ขอคืนเงินที่ได้รับไป รูปคดีดังนี้เป็นเรื่องผิดสัญญาไม่ใช่เรื่องฉ้อโกงทางอาชญา ฎีกาอุทธรณ์ คดีที่ฎีกาได้ฉะเพาะข้อกฎหมายนั้นถ้ากล่าวอ้างข้อเท็จจริงนอกจากที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยแล้ว ศาลฎีกาไม่รับพิจารณาข้อเท็จจริงนั้น

เมื่อผู้เช่าได้รับประโยชน์จากสัญญาเช่าทรัพย์พร้อมบูรณแล้วจะคัดค้านว่าผู้ให้เช่าไม่ใช่เจ้าของแลไม่ยอมชำระค่าเช่านั้นไม่ได้
อ้างฎีกาที่ 469/2472

การซื้อขายทรัพย์สินแก่กันฉะเพาะตัวฉะเพาะการฉะเพาะสิ่งนั้นจะยกมาตรา 1332 ขึ้นอ้างไม่ได้ เช่าโรงสีแลเครื่องจักร์ของผู้อื่นไปปลูกสร้างในที่ดินของตนชั่วคราว ไม่เรียกว่าผู้เช่าเป็นเจ้าของโรงสีแลเครื่องจักร์ตาม ม.1315 เช่าโรงสีแลเครื่องจักร์เขาไปปลูกสร้างซึ่งต้อมีการซ่อมแซมเพิ่มเติมจึงมีข้อสัญญากันว่าสิ่งที่ผู้เช่าซ่อมแซมเพิ่มเติมขึ้นยอมยกให้เป็นของผู้ให้เช่านั้นไม่ใช่เรื่องซื้อขายหรือยกให้ ไม่ต้องไปทำ สัญญาแลจดทะเบียนต่อเจ้าพนักงานตาม ม.456-525-1299 ผู้ขายไม่ใช่เจ้าของผู้ซื้อไม่ได้กรรมสิทธิ